Seksoholizm czy hiperseksualność?

Wysokie libido i silny popęd seksualny często uznawane są za objawy seksoholizmu. Jednak nadmierne zainteresowanie seksem wcale nie świadczy o tym, że dana osoba jest od niego uzależniona. O zaburzeniu można mówić dopiero wtedy, gdy zachowania seksualne zupełnie przedkłada się ponad życie. Czym więc różni się seksoholik od osoby hiperseksualnej? Jakie są objawy współczesnego zaburzenia behawioralnego? Sprawdź i dowiedz się, czym charakteryzuje się uzależnienie od seksu, wysokie libido, hiperseksualność i ich leczenie.

Seksoholizm, a hiperseksualność – różnice

Hiperseksualność wiąże się z nadmiernym zaspokajaniem potrzeb seksualnych, ale bez skutków ubocznych. Przyczyną tego stanu rzeczy staje się najczęściej zawyżony poziom męskich hormonów oraz leki zawierające testosteron, a także wszelkiego rodzaju zaburzenia osobowości, kompleksy oraz wychowanie rodzinne. Bogate życie seksualne czy wysokie libido może mieć także podłoże genetyczne i wynikać z usposobienia pacjenta. Nawet jeśli przyczyną takiego sposobu bycia jest trauma, częste stosunki płciowe traktowane są jako cechy charakterystyczne danej osoby i nie wymagają leczenia seksoholizmu.

Problem ma także duży wpływ na procesy myślowe cierpiącej osoby. Hiperseksualność często łączy się nie tylko z podejmowaniem działań mających zaspokoić żądze, ale także z myśleniem o seksie i snuciem erotycznych fantazji. Wysokie libido nie oznacza jeszcze seksoholizmu, jednak jeśli zaczyna przeszkadzać w wykonywaniu codziennych czynności bądź też negatywnie wpływać na sferę zawodową, towarzyską, bądź relacje z najbliższymi, warto rozważyć zgłoszenie się do specjalisty, leczenie i terapię.

W przypadku uzależnionych od seksu akt ten staje się niekontrolowaną obsesją, ograniczającą pozostałe obszary aktywności życiowej. Prowadzi do zachowań dewiacyjnych, dana osoba przez seksoholizm czy hiperseksualność przestaje zwracać uwagę na skutki uboczne swoich decyzji, takie jak możliwość zarażenia się chorobami płciowymi czy zaniedbanie swojego życia, relacji z bliskimi lub kariery zawodowej. Stosunek płciowy i ciało traktowane są w sposób przedmiotowy, pojawia się zespół abstynencyjny i zmiany w osobowości. Mogą nawet rozwijać się zaburzenia psychiczne. Z tego powodu seksoholizm często wymaga terapii i specjalistycznego leczenia.

Zachowania osób uzależnionych od seksu

Nadmierne zachowania seksualne, takie jak hiperseksualność, nie stanowią przyjemności dla osoby uzależnionej. Choć realizowane są w celu regulacji nastroju, to po odbytym stosunku często pojawia się strach i wstręt do samego siebie, co wymaga leczenia. Brak kontroli nad własnym życiem seksualnym jest pierwszym symptomem seksoholizmu. Inne objawy to:

• nadmierna masturbacja i korzystanie z materiałów pornograficznych;
• niski lub nawet brak satysfakcji z pożycia seksualnego;
• poczucie winy związane z podejmowaniem czynności erotycznych;
• maniakalne myślenie o seksie;
• ignorowanie skutków zachowań seksualnych;
• możliwość występowania dysfunkcji takich jak molestowanie czy masochizm;
• unikanie intymności, szukanie zaspokojenia fizycznego;
• częste stosunki płciowe z anonimowymi partnerami;
• wybór seksu ponad inne zachowania związane z życiem prywatnym czy zawodowym.

Wysokie libido występujące w przypadku seksoholizmu i hiperseksualności

Nadmierny popęd, zarówno w przypadku seksoholizmu, jak i hiperseksualności, może łączyć się z negatywnymi emocjami. Wysokie libido bywa wtedy przyczyną odczuwanego wstydu. Ciężko jest także samodzielnie szukać pomocy w walce z tego typu problemem i leczeniem. Dużą rolę gra tu obawa przed niezrozumieniem, szczególnie odczuwana przez mężczyzn. Powtarzany przez popkulturę wzorzec, mówiący, iż typową męską cechą jest ciągła ochota na zbliżenie, często nie pozwala w porę zorientować się, że coś jest nie tak.

Szczególnie dotkliwe sprzeczne sygnały  przy hiperseksualności pojawiają się, gdy zamiast uczucia przyjemności bądź zrelaksowania, po zaspokojeniu potrzeby bliskości fizycznej pozostaje poczucie winy. Z tego względu od szukania pomocy specjalisty i leczenia może powstrzymywać strach przed wykluczeniem społecznym i niezrozumieniem. Ten sam mechanizm dotyczy też dzieci, nastolatków bądź osób starszych.

Zarówno seksoholizm, jak i hiperseksualność, mogą prowadzić do problemów w życiu osobistym i potrzebują leczenia. Jeśli w porę nie zacznie się stosować środków zaradczych i nie rozpocznie terapii, wyjątkowo wysokie libido czy nieprawidłowa seksualność są w stanie znacząco pogorszyć relację z najbliższą nam osobą. Dzieje się tak przez zwiększoną szansę na zdradę, wywołaną przez chęć na przygodny romans i brak kontroli nad impulsami. W tej sytuacji głównym mechanizmem jest żądza połączona z niezdolnością do racjonalnego myślenia i przeanalizowania konsekwencji swoich działań.

W umyśle osoby cierpiącej na seksoholizm lub hiperseksualność egzystencja bez seksu nie ma sensu, odczuwa ona wysokie libido i nieodparty przymus zbliżenia, a kwestia doboru partnera schodzi na drugi plan. Liczy się sama czynność, pozbawiona uczuć i budowania więzi emocjonalnej, co powinno się zmienić po podjęciu leczenia.

Uzależnienie od seksu – przyczyny

Różne mechanizmy psychologiczne napędzają rozwijającą się hiperseksualność bądź seksoholizm. Jedną z głównych przyczyn jest brak umiejętności jasnego komunikowania swoich emocji. Tego typu braki wyniesione z domu rodzinnego cierpiący stara się zastąpić wysokim libido.

Obsesyjne zainteresowanie seksem może mieć związek z traumą dziecięcą, a także zerwaniem intymnych więzi z bliskimi. Osoba zaczyna popadać w kompleksy, charakteryzuje ją brak pewności siebie i poczucie odrzucenia. Prowadzi to do niemożności nawiązania bliskiej relacji z drugim człowiekiem. W przypadku seksoholizmu czy wysokiego libido pojawiają się również problemy z odróżnieniem uczucia strachu od podniecenia , co wymaga leczenia.

Zawód miłosny czy urazy związane ze złym traktowaniem przez pierwszego partnera także mogą powodować dewiacyjne zachowania seksualne lub seksoholizm czy hiperseksualność. Psychologicznie nadmierna aktywność płciowa może stać się wyrazem zemsty oraz działaniem agresywnym wobec drugiej osoby. Liczne korzystanie z materiałów pornograficznych połączonych z masturbacją daje podobne efekty. Osoby uzależnione od seksu i z wysokim libido szukają coraz to silniejszych bodźców, bo tylko one są w stanie zaspokoić ich seksualne potrzeby.

Przyczyny hiperseksualności

Jak zostało wspomniane, hiperseksualność nie jest jednoznaczna z seksoholizmem. Stoją za nią bardzo wysokie libido oraz problemy natury psychologicznej. Cierpiący na nią człowiek odbywa stosunki, które są pozbawione elementu tworzenia więzi emocjonalnej z partnerem. Często ma to swoje źródło w niskiej samoocenie. Wówczas dana osoba próbuje potwierdzić swoją atrakcyjność przez aktywność seksualną. Bywa, że wiąże się to także z zaburzeniami osobowości, na przykład typu borderline.

Jeśli źródłem problemów z hiperseksualnością bywa nadmierny popęd i libido, to najczęściej stoi za tym zbyt nieprawidłowy poziom męskiego hormonu, jakim jest testosteron. W takim przypadku warto udać się do specjalisty, który być może będzie w stanie wdrożyć leczenie farmakologiczne i wyreguluje tym samym gospodarkę hormonalną w organizmie. Czasami wspomniane objawy mają także związek z budową mózgu i z niektórymi schorzeniami. 

Czy zdrada może być efektem hiperseksualności i seksoholizmu?

Niektórzy wyrażają obawę przed wejściem w związek z osobami, które odznaczają się hiperseksualnością, wysokim libido lub cierpią z powodu seksoholizmu. Wiąże się to ze strachem przed byciem zdradzonym lub zdradzoną. Łączy się bowiem te dwie kwestie z brakiem kontroli nad popędem. Niestety może się zdarzyć tak, że zdrada okaże się efektem nieumiejętnego radzenia sobie z powyższymi dolegliwościami.

W takich okolicznościach partner kogoś zmagającego się z tego typu sytuacją może poczuć się zraniony i chcieć odejść. Warto zatem wcześniej poruszyć tę kwestię i omówić ją, zanim dwie osoby zdecydują się rozpocząć związek. Niektórzy wybierają pozostawanie w otwartej relacji. Inni chcą podjąć leczenie problemu z wysokim libido i innymi dolegliwościami.

Podsumowanie – czy seksoholizm wymaga leczenia?

Tak jak z każdym problemem, również z uzależnieniem od seksu, trzeba walczyć – samemu bądź z pomocą profesjonalisty. Nie należy oczekiwać jednak natychmiastowych rezultatów. Leczenie seksoholizmu, hiperseksualności i wysokiego libido to proces długotrwały, a jedna wizyta u terapeuty nie zniweluje wszystkich dotychczasowych problemów. Terapia wymaga rozpoznania natury podejmowanych czynności, ustalenia wstępnych zaleceń behawioralnych oraz rodzajów pomocy, z których można skorzystać.

Dzięki podjęciu leczenia osoba skarżąca się na dolegliwości związane z seksoholizmem znowu będzie cieszyć się swoją seksualnością. Zbliżenia kończyć się będą uczuciem satysfakcji, nie zaś poczuciem winy bądź wstydu. Wysokie libido zaś przestanie być traktowane jako problem.

Cierpiący na zaburzenie popędu lub hiperseksualność pacjent będzie w stanie spojrzeć na intymność w zupełnie innym świetle – po leczeniu będzie to koniec z postrzeganiem jej jako sposób na rozładowanie napięć. Co równie ważne, zachowania związane z kompulsywnym zaspokajaniem żądzy skończą odbijać się negatywnie na relacjach z najbliższymi osobami, znajomymi, bądź też na sferze zawodowej.

W przypadku wątpliwości, czy w danej sytuacji ma miejsce seksoholizm, warto zasięgnąć opinii specjalisty. Rozpoznanie i leczenie problemu powinno odbyć się w gabinecie terapeuty, który zdiagnozuje zaburzenie. Osoby, które mają poczucie, że tracą kontrolę nad swoim życiem oraz podejmują ryzykowne zachowania seksualne powinny udać się do poradni.

Pod nadzorem merytorycznym: